Güneş enerjisi denildiğinde elektrik üreten fotovoltaik paneller ile su ısıtan güneş kolektörleri birbirine karıştırılabilir. Bu yazı, ev ve iş yerlerinde kullanım sıcak suyu hazırlamak için kullanılan güneş enerjili su ısıtma sistemlerine odaklanır. Terme’de sistem seçerken kişi sayısı kadar tüketim alışkanlıkları, çatı koşulları ve mevsimsel ihtiyaçlar da dikkate alınmalıdır.
Sistem hangi parçalardan oluşur?
Temel bir güneş enerjili sıcak su sisteminde kolektörler, sıcak su deposu, bağlantı boruları, yalıtım, vanalar ve emniyet elemanları bulunur. Sistemin türüne göre sirkülasyon pompası, kontrol ünitesi, genleşme tankı ve yedek ısı kaynağı da kullanılabilir.
Kolektör güneşten aldığı enerjiyi dolaşım akışkanına aktarır. Isı, doğrudan veya bir eşanjör üzerinden depodaki kullanım suyuna iletilir. Kullanılabilir sıcak su miktarı yalnızca kolektör sayısına değil, depo hacmine ve gün içindeki tüketim düzenine de bağlıdır.
Doğal dolaşımlı ve pompalı sistem arasındaki fark nedir?
Doğal dolaşımlı sistemlerde depo çoğunlukla kolektörlerin üzerinde yer alır ve dolaşım sıcaklık farkıyla sağlanır. Yapısı görece sade olmakla birlikte çatıda daha görünür bir yük oluşturur. Pompalı sistemlerde depo farklı bir alana alınabilir; sirkülasyon ise sensör ve kontrol ünitesiyle yönetilir.
Hangi sistemin uygun olduğu çatı yapısı, depo konumu, sıcak su ihtiyacı ve mevcut mekanik tesisatla birlikte değerlendirilmelidir.
Depo hacmi nasıl seçilir?
Depoyu yalnızca bina sakini sayısına göre seçmek yanıltıcı olabilir. Duş süreleri, aynı anda sıcak su kullanımı, mutfak tüketimi, pansiyon veya işletme kullanımı gibi ayrıntılar hesaba katılmalıdır. Gereğinden küçük depo suyun erken tükenmesine, gereğinden büyük sistem ise fazladan maliyet ve çatı yüküne neden olabilir.
Çatı incelemesinde nelere dikkat edilir?
- Gün boyunca gölge oluşturan bina, baca, ağaç ve diğer engeller
- Kolektörün yönü ve montaj açısı
- Çatının taşıma durumu ve bağlantı noktaları
- Rüzgâr yüklerine karşı sabitleme
- Çatı kaplamasının su yalıtımını koruyan geçiş detayları
- Sıcak su hattının uzunluğu ve boru yalıtımı
- Bakım için güvenli erişim imkânı
Uzun ve yalıtımsız sıcak su boruları, depoda üretilen ısının musluğa ulaşmadan kaybedilmesine yol açabilir. Bu nedenle kolektör kadar boru güzergâhı ve yalıtım kalınlığı da önemlidir.
Donma ve aşırı ısınma nasıl ele alınır?
Sistem türüne göre uygun don koruması, genleşme kontrolü ve emniyet elemanları planlanmalıdır. Kapalı devre sistemlerde kullanılan akışkanın cinsi ve durumu belirli aralıklarla kontrol edilir. Uzun süre sıcak su tüketilmeyen dönemlerde ise aşırı ısınmaya karşı sistem tasarımının öngördüğü önlemler korunmalıdır.
Çıkış suyunun çok sıcak olabildiği sistemlerde termostatik karışım vanası, haşlanma riskini azaltmak ve kullanım sıcaklığını dengelemek için değerlendirilebilir.
Bakım ihtiyacını gösteren belirtiler
- Önceki dönemlere göre sıcak su miktarının belirgin azalması
- Depo veya bağlantılarda sızıntı
- Borulardaki yalıtımın açılması ya da sertleşmesi
- Emniyet elemanlarından sürekli su gelmesi
- Suda tortu, renk veya koku değişimi
- Taşıyıcı ayaklarda gevşeme ya da korozyon görünümü
Sık sorulan sorular
Kapalı havalarda sıcak su tamamen kesilir mi?
Üretilebilen ısı, güneşlenme koşullarına ve depoda kalan sıcak suya göre değişir. Kesintisiz sıcak su gereken yapılarda elektrikli rezistans, kombi veya başka bir yedek ısı kaynağı uygun kontrol düzeniyle sisteme dahil edilebilir.
Güneş enerjisi mevcut kombiyle birlikte çalışabilir mi?
Uygun depo, vana ve kontrol düzeni kurulduğunda birlikte çalışma mümkün olabilir. Ancak kombinin giriş suyu sıcaklığına ilişkin üretici şartları ve mevcut tesisat yapısı önceden incelenmelidir.
Terme’de güneş enerjili sıcak su sistemi kurulumu veya mevcut sistemin yenilenmesi için çatı, depo ve sıcak su ihtiyacının birlikte değerlendirilmesini Terme Su Tesisat’tan talep edebilirsiniz.